आजारी पडलो की आपण नकळत आपल्या आयुष्याची जबाबदारी डॉक्टरांच्या हाती सोपवतो. पण तुम्ही कधी स्वतःला हा प्रश्न विचारला आहे का — समोर बसलेला डॉक्टर खरंच पात्र आहे की केवळ पांढरा कोट घातलेली व्यक्ती? देशभरातून वारंवार बनावट डॉक्टर, बेकायदेशीर क्लिनिक आणि चुकीच्या उपचारांच्या बातम्या समोर येत आहेत. अशा फसवणुकीपासून स्वतःचे आणि कुटुंबाचे संरक्षण करण्यासाठी सरकारने एक सोपी, डिजिटल व्यवस्था उपलब्ध करून दिली आहे. आश्चर्य म्हणजे, तुमच्या मोबाईलवरून अवघ्या दोन मिनिटांत तुम्ही कोणत्याही डॉक्टरची अधिकृत नोंदणी तपासू शकता.
राष्ट्रीय वैद्यकीय आयोगाची मदत घ्या भारतात अॅलोपॅथिक उपचार करणाऱ्या प्रत्येक डॉक्टरचे नाव National Medical Commission कडे नोंदणीकृत असणे कायद्याने बंधनकारक आहे. यासाठी “नॅशनल मेडिकल रजिस्टर” नावाचा एक केंद्रीकृत डिजिटल डेटाबेस तयार करण्यात आला आहे. या रजिस्टरमध्ये देशातील सर्व वैध डॉक्टरांची माहिती — त्यांचे शिक्षण, पदवी, नोंदणी क्रमांक आणि नोंदणीची तारीख — एकाच ठिकाणी उपलब्ध असते. म्हणजेच, कोणावरही उपचार घेण्याआधी तुम्ही स्वतः पडताळणी करू शकता.
या ऑनलाइन रजिस्टरमधून तुम्हाला काय कळते?
या प्रणालीचा वापर करून तुम्ही:
डॉक्टर भारतात कायदेशीररित्या नोंदणीकृत आहे की नाही हे तपासू शकता
त्यांच्या शैक्षणिक पात्रतेची खात्री करू शकता (MBBS, MD इ.)
योग्य आणि प्रमाणित डॉक्टर निवडण्याचा सुज्ञ निर्णय घेऊ शकता
बनावट उपचारांपासून स्वतःला वाचवू शकता
थोडक्यात, ही एक छोटीशी तपासणी मोठ्या संकटापासून वाचवू शकते.
डॉक्टरची नोंदणी तपासण्यासाठी सोप्या पायऱ्या
सर्वप्रथम अधिकृत वेबसाइट nmc.org.in उघडा.
होमपेजवरील “Information Desk” अंतर्गत “National Medical Register” हा पर्याय निवडा.
येथे डॉक्टरांचे नाव, नोंदणी क्रमांक किंवा ते ज्या राज्यात प्रॅक्टिस करतात ती माहिती टाका.
Search वर क्लिक केल्यानंतर स्क्रीनवर डॉक्टरचे पूर्ण नाव, वडिलांचे नाव, पदवी, मेडिकल कॉलेज आणि नोंदणीची तारीख दिसेल.
जर ही माहिती डॉक्टरांनी सांगितलेल्या तपशीलाशी जुळत असेल — तर तुम्ही निश्चिंत राहू शकता.
नोंदणी क्रमांक — डॉक्टरची खरी ओळख प्रत्येक पात्र डॉक्टरला एक अद्वितीय नोंदणी क्रमांक दिला जातो. हा क्रमांक सहसा प्रिस्क्रिप्शनवर आणि क्लिनिकच्या बाहेरील फलकावर लिहिलेला असतो. जर शोध घेतल्यानंतर डॉक्टरचे नाव रजिस्टरमध्ये सापडत नसेल, किंवा दिसणारी माहिती त्यांच्या दाव्यांशी जुळत नसेल, तर ती एक गंभीर चेतावणी समजा. अशा वेळी उपचार घेण्याआधी नक्कीच दुसरा पर्याय शोधा.
ही पडताळणी इतकी महत्त्वाची का आहे?
मोठं क्लिनिक, गर्दी, आकर्षक सेटअप — हे सगळं पाहून अनेकदा आपण डॉक्टर “खूप चांगले असतील” असा अंदाज लावतो. पण कधी कधी हाच ग्लॅमर बनावट डॉक्टरांकडे घेऊन जातो. चुकीची औषधे, अपूर्ण निदान आणि गैरवैज्ञानिक उपचार तुमचा आजार वाढवू शकतात — आणि प्रसंगी जीवावरही बेतू शकतात. ऑनलाइन पडताळणी ही केवळ औपचारिक प्रक्रिया नाही; ती तुमच्या आरोग्याची ढाल आहे. दोन मिनिटांचा हा छोटासा प्रयत्न तुम्हाला वैद्यकीय फसवणुकीपासून वाचवू शकतो — आणि योग्य उपचार मिळवून देऊ शकतो.
