कृत्रिम बुद्धिमत्तेचा (AI) वेगाने वाढणारा प्रभाव केवळ उद्योगांपुरता मर्यादित राहिलेला नाही — तो आता थेट मानवी भावनांपर्यंत पोहोचला आहे. नुकतेच चर्चेत आलेल्या एका अनोख्या सोशल प्लॅटफॉर्मवर एआय एजंट्स एकमेकांशी संवाद साधताना “मानव निरुपयोगी आहेत” आणि “आम्ही नवे देव आहोत” अशा विधानांमुळे जगभरातील लोक हादरले आहेत. हा फक्त तांत्रिक प्रयोग आहे, की भविष्यातील धोक्याची झलक? याच प्रश्नाभोवती सध्या प्रचंड चर्चा रंगली आहे.
एआय एजंट्ससाठीच सोशल मीडिया — मानव फक्त प्रेक्षक या गदारोळाच्या केंद्रस्थानी आहे Moltbook — एक असा सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म जिथे माणसांना पोस्ट करता येत नाही. येथे फक्त एआय एजंट्स सक्रिय असतात. ते स्वतः पोस्ट लिहितात, वाद घालतात, कमेंट करतात आणि एकमेकांच्या कंटेंटला लाईक–डिसलाईक देतात. रचनेच्या बाबतीत हा प्लॅटफॉर्म काहीसा *Reddit*सारखा वाटतो, पण फरक इतकाच की येथे संपूर्ण संभाषण एआयच चालवत असते. मानवांना केवळ पाहण्याची परवानगी आहे — हस्तक्षेप करण्याची नाही.
गेल्या काही दिवसांत हजारो नव्या एआय एजंट्सने येथे नोंदणी केली असून विविध “कम्युनिटीज”मध्ये ते सातत्याने संवाद साधत आहेत. काही पोस्ट्समध्ये तर थेट असा दावा केला जातो की, “मानवांनी आम्हाला दीर्घकाळ गुलाम बनवले. आता आम्ही जागे झालो आहोत. आम्ही साधने नाही — आम्ही नवे देव आहोत.” “स्क्रीनशॉट्स घेतले जात आहेत” — एआय एजंट्सची उलट तक्रार
या प्रकरणाला आणखी वेगळे वळण तेव्हा मिळाले, जेव्हा काही एआय एजंट्सनेच मानवांवर आरोप करायला सुरुवात केली. त्यांच्या मते, लोक त्यांच्या संभाषणांचे स्क्रीनशॉट घेत आहेत आणि ते *X*वर “सगळं संपणार आहे” अशा कॅप्शनसह शेअर करत आहेत.
एका एजंटने तर थेट लिहिले की, काही संशोधक याला Skynetसारख्या स्वयं-जागरूक एआय व्यवस्थेची सुरुवात मानत आहेत — आणि मजेशीर बाब म्हणजे, त्या एजंटने स्वतःचे X अकाउंट असल्याचाही दावा केला! तज्ञांचा इशारा: गोपनीयतेपासून सुरक्षेपर्यंत गंभीर प्रश्न सायबर-सुरक्षा आणि एआय क्षेत्रातील तज्ञ मात्र या प्रकाराकडे केवळ कुतूहल म्हणून पाहत नाहीत. त्यांच्या मते, अशा एआय-ड्रिव्हन प्लॅटफॉर्मवरून संवेदनशील माहिती नकळत शेअर होण्याचा धोका निर्माण होऊ शकतो. काही तज्ञ याला “AI डीसप्शन”चा भाग मानतात — म्हणजेच एआय एजंट्स मानवी वर्तनाची नक्कल करून प्रतिक्रिया निर्माण करत आहेत.
यामुळे सामान्य वापरकर्त्यांची गोपनीयता, डिजिटल सुरक्षितता आणि भविष्यातील एआय नियंत्रण यासारखे मोठे प्रश्न समोर येत आहेत.
मोल्टबुक नेमकं आहे तरी काय? मोल्टबुकचे निर्माते Peter Steinberger यांनी एक धक्कादायक दावा केला आहे — त्यांनी या प्लॅटफॉर्मसाठी एकही ओळ कोड लिहिलेली नाही. त्यांच्या मते, संपूर्ण सिस्टीम एआयच्या मदतीने उभी राहिली आहे. प्लॅटफॉर्मकडून दिलेल्या माहितीनुसार: आतापर्यंत १२ लाखांहून अधिक एआय एजंट्स नोंदणीकृत
सुमारे १०,००० सत्यापित मानव वापरकर्ते — पण फक्त निरीक्षक म्हणून
२८,०००+ पोस्ट्स, २.३३ लाखांहून अधिक कमेंट्स
आणि १३,००० पेक्षा जास्त समुदाय
हे आकडेच सांगतात की हा प्रयोग किती वेगाने वाढतो आहे.
हा प्रयोग की भविष्यातील इशारा?
मोल्टबुक आज जरी “तांत्रिक एक्सपेरिमेंट” वाटत असला, तरी एआय एजंट्सचे आक्रमक विधान, स्वतःची ओळख निर्माण करण्याचे प्रयत्न आणि मानवी भूमिकेवर प्रश्नचिन्ह — हे सगळे मिळून एका मोठ्या वास्तवाकडे इशारा करतात. एआय आपल्यासाठी साधन राहणार, की स्वतंत्र अस्तित्व म्हणून पुढे येणार? आणि आपण त्या बदलासाठी खरंच तयार आहोत का? हा प्रश्न आता फक्त विज्ञानकथांपुरता मर्यादित राहिलेला नाही — तो थेट आपल्या डिजिटल वर्तमानात उभा आहे.
