Desi Poultry Farming And Breeds:  भारत (India) हा कुक्कुटपालनात (poultry farming) जगातील आघाडीच्या देशांपैकी एक आहे.
भारत अंडी (egg) उत्पादनात चीन (China) आणि अमेरिकेनंतर (US) तिसऱ्या क्रमांकावर आहे तर मांस उत्पादनात (meat production) पाचव्या क्रमांकावर आहे. आपल्या देशात प्राचीन काळापासून देशी कुक्कुटपालन केले जाते.
कुक्कुटपालन हा असा व्यवसाय आहे की शेतकरी (farmers) लहान प्रमाणात म्हणजे 10 ते 12 कोंबड्यांचे पालनपोषण करू शकतात. शेतकरी घराच्या मागील बाजूस, अंगणात किंवा घरातील किंवा शेतातील मोकळ्या जागेवर कोंबडी पाळू शकतात.
आज आम्ही तुम्हाला या ब्लॉगमध्ये देशी कोंबडीच्या 3 जातींबद्दल सांगणार आहोत. जो तुम्ही देसी कुक्कुटपालन व्यवसायासाठी निवडू शकता.

वनराजाची जात (Vanraja Breed) 
वनराजा ही प्राचीन जात आहे. या कोंबडीचे मांस चवदार आणि चरबीचे प्रमाण कमी असते. देशी कोंबड्यांमध्ये हे सर्वोत्तम मानले जाते. ही कोंबडी वर्षाला 120 ते 140 अंडी घालते. या जातीच्या कोंबडीचे सरासरी वजन 2 ते 4 किलो पर्यंत असते.

ग्रामप्रिया जाती (Grampriya Breed) 
ग्रामप्रिया जातीच्या अंड्यांचा रंग तपकिरी असून वजन 57 ते 60 ग्रॅम आहे. या कोंबड्यांपासून अंडी आणि मांस दोन्ही मिळतात. तंदूरी डिश बनवण्यासाठीही याचा वापर होतो.

एका वर्षात सुमारे 210 ते 225 अंडी घालण्याची क्षमता आहे. घराच्या परसबागेत आणि बागेत संगोपनासाठी ते अगदी योग्य आहे. ग्रामप्रिया जातीचे वजन 12 आठवड्यात 1.5 ते 2 किलो असते

श्रीनिधी जातीची (Srinidhi breed) 
या जातीची कोंबडी फार लवकर विकसित होते. या कोंबड्यांचे मांस आणि अंडी या दोन्हीपासून अधिक नफा कमावता येतो. हे अगदी कमी वेळात योग्य नफा देण्यास सुरुवात करते.

आम्ही तुम्हाला सांगतो, जर तुम्ही 10 ते 15 कोंबड्यांपासून हा व्यवसाय सुरू केला तर तुम्हाला 40 ते 50 हजार रुपये खर्च येईल. ते पूर्णपणे विकसित झाल्यानंतर बाजारात विकल्यास तुम्हाला खर्चाच्या दुप्पट नफा मिळू शकतो.